Uyurken Diş Gıcırdatma; Hasta uykuda dişlerini gıcırdatır ve sorun genelde hasta tarafından değil de aynı odayı paylaşanlar tarafından tes pit edilir. Gıcırdatma nedeniyle mine tabakaları zamanla aşınır, yer yer tamamen kaybolur. Bu bölgelerde soğuk-sıcak sızlamaları başlar. Dişler kenetlenmiş şekilde gıcırdar ken eklemler de rahat uykusunda değildir. Sabahları çene­lerde, eklemlerde bir ağrı olur ama şiddeti ve süresi baş langıçta az olduğu için fazla önemsenmez. Sonuçta bu ge ce çalışmaları, şiddetine ve süresine bağlı olarak baş, diş ve eklem ağrılarına neden olur. Rahatsızlık, ilk başlarda pek ciddiye alınmaz; çünkü dişler her gece uğradıkları bu zulme yıllarca katlanır. Rahatsızlığa neden olan değişme ler sonradan ortaya çıkar.

Santral sinir sistemi ve kapanış bozukluklarının diş gı cırdatmaya neden olduğu düşünülmektedir. Kapanış bo zukluğu; yüksek bir protez, dolgu, eksik dişler vs. gibi ne denlerden kaynaklanıyorsa bu rahatsızlık daha ziyade gündüzleri görülür ve hastalık iyi bir hekim tarafından ça bucak tespit ve tedavi edilebilir. Gece diş gıcırdatmaları nın asıl sebebi ise sinir sistemi ve psikolojik gerginlikle il gilidir- Ne yazık ki diş hekimlerinin yapabileceği de bu nedenle kısıtlıdır. Gerçek bir tedavi, sebebi ortadan kaldır makla başlar. Diş gıcırdatmada ise sebebe müdahale, has taya durumu bildirmekle sınırlı kalır ve yapabildiğimiz de sonuçları mümkün olduğunca hafifletmektir. Yani gece plağı yapmak. Gece plağı yumuşak bir plastik kalıptır. Hasta gece yatarken bu plağı takar. Gıcırdatma esnasında plak sayesinde dişler birbirine sürtünmez, eklemlere binen yük de azalır. Kulağa hoş gelir ama bu durum hastalarca hoş karşılanmaz. Genellikle plağı 3-5 gün takıp atarlar.

Diş Gıcırdatması Durumunda Dikkat edilmesi gereken bir nokta da gece diş gıcırda tan hastaların, eksik dişleri için yapılan protezlerde bu ko nuyu göz ardı etmemeleridir. Protezlerin -çiğneyici yüzleri porselenle bitirilirse gıcırdatma nedeniyle oluşan sürtünme porselenin almasına, kırılmasına neden olabilir.

Bu konuda hastalara tek önerim bu sorunu ciddiye al maları, mutlaka gece plağı yaptırmaları ve kullanmaları dır. Bu sırada da nöro-psikiyatrik muayenelerini yaptırıp temel nedeni ortadan kaldırmak gerekir.

Ayrıca, boyun sertliği ve bundan kaynaklanan baş ağrısını da önlemekte ve rahat bir uyku çekmeye yardımcı olmaktadır.

Gece uyumadan önce alt ve üst dişlere plastik bir madde giyerek ve bir alet yardımıyla bunu kontrol ederek olmaktadır. Bu teknoloji, düzensiz uyku döngüsünü engelleme, fiziksel ve psikolojik sorunların kaynağında yattığı bu sorunu ortadan kaldırmak için geliştirilmiş son teknolojidir.

Danimarka’da küçük bir elektrot geliştirilmiş ve bu yüz kaslarının hareketini izlemek için dişler üzerine yerleştirilir. Dişlerde gerginlik (gıcırdamaya başlangıç) oluştuğunda elektriksel bir dürtüyü alete gönderir fakat bu hasta tarafından algılanmaz. 2 ay içinde gıcırdatma azalmakta hatta yok olmaktadır.

Bunun yanında rahatlama terapilerine’de gidebilirsiniz. İlk kaynağını çözmek için danışmanlık ve psikiyatrik tedavi de alabilirsiniz.

Strese neden olan bu hastalığı tedavi etmek için diş doktoruna da gidilebilirken, herkesin evinde kullanabileceği bu teknoloji kolaylık sağlamaktadır

Tükürük ağız içini yıkayan, koruyan, temizleyen, hijyenini sağlayan önemli bir vücut salgısıdır. Tükürük olmadığı zaman gıda artıkları ağzımızın girinti çıkıntılarında kalır.

Ve bunlara bağlı ortaya çıkan bir takım oksijensiz ortamda yaşamayı seven bakteriler, ağız içinde birikir, çoğalır ve onların ortaya çıkardığı gazdan da ağız kokusu oluşur.

Ramazan ayındaki ağız kokusundan kurtulmak için iftar ile sahur arası bol sıvı tüketmek gerekir. Sahurda oruçlu hale başlamadan önce, mutlaka ağız hijyenine dikkat edilmeli, dişler çok iyi bir şekilde fırçalanmalı.

Ayrıca dilin üst bölümünün temizliğine de dikkat edilmelidir. Yoğurt yemek, maydanoz çiğnemek ve yeşil çay tüketmek de ağız hijyeninde önemli bir yere sahiptir.

Diş Hekimi Dr. Çağdaş Kışlaoğlu, kokunun basitçe diş taşlarından kaynaklanabileceği gibi, ağızdaki eski dolgu ve kron-köprülerin bozulmuş diş eti ilişkilerinden oluşabileceğini söylüyor.

Neden dişler ise, tedavi nasıl yapılıyor?

Dişlerden kaynaklanan kötü kokuların tedavisi diğer sebeplere göre daha kısa sürede sonuç veriyor. Diş Hekimi Dr. Çağdaş Kışlaoğlu; ağız kokusu şikayeti ile gelen hastaları öncelikle tam bir ağız muayenesinden geçirerek, sorunun bir mi yoksa birden fazla nedene mi dayandığını tespit ettikten sonra tedaviye başladığını söylüyor.

Enfeksiyonlar ve dişeti sorunları koku yapabilir

Ağız kokusu bazen ağız hijyenine yeterli önemin verilmemesi, bazen ağız enfeksiyonları, bazen ileri dişeti hastalıkları ve/veya diş çürükleri, bazen de ağız kuruluğu gibi sebeplerin bir ya da bir kaçından kaynaklanıyor olabiliyor. Kışlaoğlu; ağız hijyenine yeterli önemin verilmemesinden kaynaklanan ağız kokusunu gidermek için diş taşlarını temizlediğini ve kişiye ağız bakımı için neler yapması gerektiğini uygulamalı olarak gösterdiğini belirtiyor.

Eğer ağız kokusu ağız enfeksiyonlarından ileri geliyorsa ağız enfeksiyonları tedavi ediliyor ve bu tedavi sırasında gömük ve sorunlu dişler varsa çekiliyor. Sorun diğer bir neden olan ileri dişeti hastalıkları ve/veya diş çürüklerinden kaynaklanıyorsa bunlar tedavi ediliyor ve ağız kuruluğundan ileri gelen kötü ağız kokusu da hastaya tükürük salgısını artıracak önlemler uygulatarak gideriliyor.

Ağız kokusu nasıl engellenir?

• Ağız içi bakterilerle savaşan bir baharat olduğu için tarçın kullanın.
• Kötü kokuya sebep olan ağız kuruluğunu engellemek için daha fazla su için.
• Diş çürüklerine sebep olacağından basit şeker tüketiminizi azaltın.
• Yiyeceklerle tükürük salgısının iyice karışması ve ağızda yemek parçası kalma olasılığının azalması için lokmaları iyi çiğneyin.
• Diş fırçasının çıkaramadığı yerlerdeki bakteri ve yemek artıklarını sökebileceği için diş ipi kullanın
• Kötü kokuya sebep olan ağız kuruluğuna neden olduğundan ve diş eti hastalıklarına da zemin hazırlayarak ağız kokusu oluşturacağından sigara içmeyin.

Çocuklardaki iştahsızlığın önüne geçilmesi için, yemekten bir saat önce ve yemek sırasında sıvı alımının sınırlandırılması gerekir; çünkü çocuklar içmeyi yemeğe tercih eder ve kolayca doygunluk hissi duyar, böylece almaları gereken besinleri yetersiz tüketirler.

Anemi, bağırsak parazitleri ve hastalıklar iştah kaybına yol açar. P***olojik nedenler de iştahsızlığı etkilemektedir. Normal büyüme eğrisi gösteren çocuklarda 15-18. aylar arasında iştah en düşük düzeydedir. Yemeği reddetme ya da belli yiyeceklere yönelme davranışı 2 yaş çocuklarda sık rastlanır.

Çocuklarda her dönemde aynı büyüme hızı görülmez. Doğumdan 1 yaşa kadar olan hızlı büyüme 2, 3 ve 4. yaşlarda azalır. Yılda ortalama 2 kilogram kadar artış olur. Eğer çocuğun büyüme ve gelişmesi normalse, yeme alışkanlıkları bir sağlık sorunu oluşturmuyorsa, çocuk ihtiyacı kadar yiyorsa, anneler endişelenmemelidir. Bazen öğün atlansa, hatta bazı nedenlerle birkaç gün yemek düzeni bozulsa bile önemli bir sağlık sorununa neden olmaz.

İştahsızlığın önüne geçmek için ne yapılabilir?

İştahsızlık problemi olan çocuklarda yemekten bir saat önce ve yemek sırasında sıvı alımı sınırlandırılmalıdır; çünkü çocuklar içmeyi yemeğe tercih eder ve kolayca doygunluk hissi duyar, böylece almaları gereken besinleri yetersiz tüketirler.

Biberon yerine bardak kullanılmalıdır. Böylece sıvı tüketimi azalır.

Süt, meyve suyu gibi içeceklerin miktarı belirlenmelidir. Örneğin; iki su bardağı süt yeterlidir.

Farklı çeşitte besinler denenmelidir. Bir öğünde besini reddettiyse tamamen farklı bir besin denenebilir. Onu da reddederse bir sonraki öğüne kadar herhangi bir besin verilmemelidir.
Şekerleme, cips, çikolata, bisküvi iştahı engelleyebilir. Ara öğünler küçük porsiyonlar olmalıdır.

Yiyecekler çocukların kolay yiyebileceği türden hazırlanmalıdır. Örneğin; küçük dilimlenmiş salatalık, havuç gibi.

Çocuğu yemek konusunda zorlama, sorunu kötüleştirir. Reddedilen besin bir süre sonra tekrar denenmelidir.

Grup halinde yaşıtlarıyla yemek olumlu yeme davranışlarını geliştirir.

AIDS Acquired Immunodeficiency Syndrome (Edinilmiş Bağışıklık Yetersizliği Sendromu) kelimelerinin kısaltmasıdır.

AIDS hastası insanlar bağışıklık sistemi güçlü olan insanları etkilemeyen mikroplar nedeniyle kötü enfeksiyonlara yakalanırlar. AIDS hastası olmadan yıllar önce HIV virüsü almış olabilirsiniz.

Daha önce de gördüğümüz gibi anneden pasif olarak alınan ve varlıklarını yaşamın ilk yılı boyunca devam ettiren antikorlar, bebe ğin belirli virüs veya bakteri hastalıklarına karşı korunmasında baş lıca rolü üstlenir. Buna karşılık yine bu maternal antikorlar, çocuk 1 yaşına girmeden önce yapılacak kızamık, kızamıkçık veya kabaku lak aşılarının gerekli bağışıklığı sağlamasını engelleyebilir.

Bağışıklama konusunda hergün yeni ufuklar açılmaktadır. An cak çocukların veya büyüklerin olası bütün enfeksiyon hastalıklarına karşı aşılanması ideal olsa bile, henüz elimizde bulunan bir ola nak değildir.

Eğer çocuklar gereken şekilde korunabilecekse, bunun sırası, zamanı ve birlikte yapılacak aşılar belirlenmelidir. Burada amaç ço cukların mümkün olduğunca erken yaştan itibaren, eldeki en etkili ve en basit olanaklarla nasıl korunabileceğinin saptanması olmalı dır.
Etkili bir bağışıklık için, temel aşıların doğru ve eksiksiz yapıl ması şarttır. Dozlar, enjeksiyon sayıları, bunların arasındaki süre ler, ilk ve daha sonraki rapeller gerektiği şekilde uygulanmalıdır.

Enjeksiyonlar arasındaki ideal teorik sürenin 1 ay olduğu hatırlanmalıdır. Pratikte ise bir aylık süre antikorların gereken şekilde meydana gelmesi açısından uygundur, ancak enjeksiyon ların zamanlamasında yapılacak herhangi bir değişiklik, bağışıklamanın başarısızlıkla sonuçlanacağı ve bütün aşılara yeniden başlanması gerektiği anlamına gelmez.

Bağışıklama sonrasındaki antikor titrasyonları, enjeksiyonlar arasındaki sürelerin uzatılmasının, enjeksiyon sayısında veya bağışıklama programında herhangi bir değişikliğe gerek olmadığını göstermiştir.

Gerçekten de birinci ve ikinci enjeksiyon arasındaki sürenin 3, ikinci ve üçüncü enjeksiyon arasındaki sürenin ise 6 aya uzatılabileceği; kontrollü çalışmalarda gösterilmiştir. Bu, rapel dozları için de geçerlidir ve daha önce de söylendiği gibi rapel, bağışıklama programının tamamlayıcısı değil, temel bir bölümüdür ve üçüncü enjeksiyondan 6-24 ay sonra yapılmalıdır. Daha son raki rapeller çocukluk döneminde her 5-7, erişkinlerde ise her 10 yılda bir tekrarlanır.

Enjeksiyonun yapılması geciktiğinde bağışıklama programına yeniden başlanmasına ve inokülasyonların tekrarlanmasına gerek yoktur. Programa yalnızca, ara verildiği yerden devam edilmeli ve bağışıklık, kişinin yaşına göre gereken sayıda en jeksiyonlar yapılarak tamamlanmalıdır

Bir yaşın altındaki çocuklarda potasyum düzeyi 6.0 mmol/L’ye kadar çıkabilirken, 1 yaşın üzerindeki çocuklarda 5.0 mmol/L üzerindeki potasyum düzeyleri yüksek sayılmaktadır.

Amerikan Time Dergisi nin yaptırdığı bir araştırmaya göre, düzenli ve arzu dolu cinsel aktivitenin, kalp kaslarını güçlendirdiğini, bağışıklık sistemine direnç verdiğini, bazı ağrıları azalttığını, birtakım depresyonları akut bir şekilde de olsa giderdiğini, kronik tansiyon rahatsızlıklarının oluşumunu engellediği sonuçlarına varıldığı bildirilmiştir.

Düzenli ve aktif cnsel yaşamın, insanın ruh ve beden sağlığı üzerinde olumlu etkilerinin olduğunu vurgulayarak, kapak konusu yapan söz konusu dergi, bazı kanser türlerinin oluşumuna da engel teşkil ettiğini ifade etmiştir. Aynı ifade,bazı psikolojik sorunların yatıştırılmasına da katlıda bulunan, aktif ve düzenli cinsel yaşamın, insan doğasını, hekimsiz ve ilaçsız bir şekilde olumlu yönde etkilediğini vurgulamıştır..

Yenidoğanların, süt çocuklarının ve oyun çocuklarının bağışıklık sisteminin yeterince güçlenmemiş olması enfeksiyon hastalıklarına daha kolay ve sık yakalanmalarına neden olabiliyor. Bunun dışında altta yatan kronik akciğer hastalığı, kalp hastalığı, böbrek hastalığı, kan hastalığı, beslenme yetersizliği olan çocuklarda enfeksiyon daha ağır seyredebiliyor. Okul çocuklarının yoğun sınav ve ders dönemlerinde yorgunluk, aşırı stres nedeni ile vücut dirençlerinin düştüğü biliniyor.

Sonbahar ve kış aylarında sık görülen enfeksiyonlarda virüslerin etken olduğunu söyleyen Anadolu Sağlık Merkezi’nden Doç. Dr. Neşe Karaaslan Bıyıklı, bulaşıcı olan bu hastalıkların yayılma yollarıyla ilgili şu bilgileri hatırlatıyor: “Hastanın kullandığı eşyalara temas edilmesi sonucu mikrop vücuda giriyor. Kısa sürede solunum yollarında çoğalmaya başlıyor ve 1-3 gün içinde ateş, boğaz ağrısı, öksürük, halsizlik, baş ağrısı, kas ağrısı gibi belirtilere yol açıyor. Daha nadir olarak solunum sıkıntısı, bulantı, kusma, bilinç değişikliği, havale geçirme, döküntü gibi belirtiler de görülebiliyor. Bunlar durumun ağır olduğuna işaret eden belirtilerdir. Bu mevsimlerde kapalı ortamlarda bulunulması, kreş, okul gibi kalabalık mekanlarda hasta olan bir kişiden virüsün kolaylıkla ortama bulaşması nedeni ile hastalık hızla yayılabiliyor.”

Çocukların bağışıklık sisteminin güçlendirilmesi için yapılması gerekenler

• Aşılar eksiksiz olarak yapılmalı
• Düzenli beslenmeye önem verilmeli
• Çocukların sebze ve meyve tüketimini artırın Hazır meyve suları yerine çocuklara taze sıkılmış meyve suları içirilebilir.
• Yeterli ve kaliteli uyumaları sağlanmalı
• Hekim önerisi olmadan ilaç kullanıllmamalı ve özellikle antibiyotik kullanılmalı
• Düzenli sağlık kontrolleri ihmal edilmemeli

İnfluenza ve üst solunum yolu enfeksiyonlarından korunmak için yapılması gerekenler

• Altı aylıktan büyük çocuklara grip aşısı yaptırın
• Çoçukların ellerinini sık sık yıkamaya özen gösterin
• Kapalı ve kalabalık yerlerde bulunmamaya çalışın
• Ev içinde odaların ve okullarda sınıfların sık sık havalandırın
• Piyasada bulunan ve bağışıklık sistemini güçlendirdiği belirtilen ilaçları hekim kontrolünde kullanın